Sakarya Müzesi, Sakarya İli’nin Merkez İlçesi’ne bağlı Semerciler Mahallesi’nde, Milli Egemenlik Caddesi üzerinde ve istasyonun karşısında konumlanır. Müze binası ve bahçesi, toplam 1290 metrekarelik bir alanı kaplar.

Askerlik Şubesi Başkanı Binbaşı Baha Bey, bu yapıyı 1910 ile 1915 yılları arasında zemin kat dahil üç katlı bir konut olarak inşa ettirdi. Daha sonra Atatürk’ün yakın arkadaşı ve milletvekili olan Hasan Cavit Bey binayı satın aldı. Mustafa Kemal Atatürk, 14 Haziran 1922 tarihinde annesiyle bu evde buluştu ve burada konakladı. Yapı, 1967 yılında meydana gelen depremde büyük hasar gördü. İlgili bakanlık, 1983 yılında sivil mimarlık örneği olarak tescillenen konutu kamulaştırdı. Restorasyon sürecinde binanın dış cephesi aslına uygun şekilde yenilenirken, iç mekan betonarme olarak tamamen değiştirildi. Zemin katta büro odaları ve doğalgaz kombi odası bulunur. Birinci kat, müze müdürünün odasına ve 85 metrekare büyüklüğündeki bir sergi salonuna ev sahipliği yapar. İkinci katta ise 50 kişi kapasiteli bir konferans salonu yer alır.
Müze, 12 Ocak 1989 tarihinde İl Kültür Müdürlüğü bünyesinde büro hizmetleri vermeye başladı ve 7 Mart 1989’da şu anki yerine taşındı. Müze Müdürlüğü, büro faaliyetlerinin yanı sıra il genelindeki arkeolojik ve etnografik eserleri topladı. Bu eserler için yapılan teşhir düzenlemesinin ardından müze, 21 Haziran 1993 tarihinde ziyarete açıldı. Ancak, 17 Ağustos 1999 depreminde vitrinlerde ve eserlerde meydana gelen hasar nedeniyle müze ziyarete kapatıldı. Deprem sonrasında gerçekleştirilen onarım ve iyileştirme çalışmalarının tamamlanmasıyla müze, 28 Haziran 2003 tarihinde yeniden halkın ziyaretine açıldı.
Müzenin bahçesinde, Sakarya İli sınırları içinden derlenen Roma ve Bizans dönemlerine ait çeşitli eserler sergilenir. Bu açık hava sergisinde mimari parçalar, mezar taşları, sunaklar, yazıtlı taşlar, ostotekler, pişmiş topraktan yapılmış erzak küpleri ve sütun kaideleri bulunur. Müzenin içindeki sergi salonu ise tarih öncesi çağlardan, Roma ve Bizans Dönemlerine kadar uzanan arkeolojik eser gruplarını barındırır. Aynı zamanda, Osmanlı ve Cumhuriyet Dönemlerine ait etnografik nesneler de serginin bir parçasını oluşturur. Arkeolojik koleksiyon, yassı el baltaları, pişmiş toprak kaplar, koku ve gözyaşı şişeleri ile çeşitli madeni ve cam eserleri içerir. Etnografik bölümde ise Ulu Önder Atatürk’ün kişisel eşyaları, Osmanlı ve Cumhuriyet dönemlerine ait ateşli ve kesici silahlar, bakır mutfak kapları, mühürler ve el işlemeleri yer alır. Müzedeki sikke vitrinleri, Klasik, Hellenistik, Roma, Bizans ve Osmanlı Dönemlerine ait sikkeleri ziyaretçilere sunar.
Yurt İçi Turizm Türkiye Gezi Rehberi